معرفی فیلم ایکس من | آنچه باید درباره مردان ایکس بدانید!

سال 2000 میلادی بود؛ هالیوود هنوز زیر بار سنگین و ناامیدکننده آثار ناموفق ابرقهرمانی دست ‌و پا می ‌زد که گروهی از طردشدگان مرموز با کت ‌های چرم مشکی، معادلات سینما را برای همیشه تغییر دادند. فیلم ایکس من نه تنها ژانر ابرقهرمانی را از رکود نجات داد، بلکه ثابت کرد زیر پوشش قصه‌ های فانتزی، می ‌توان از دردها، تبعیض ‌ها و عمیق ‌ترین چالش ‌های بشری حرف زد.

در این مقاله از ایران موجو قصد داریم پرونده این فرنچایز محبوب را از زاویه ‌ای دقیق بررسی کنیم.

چیزی که مردان ایکس را از فیلم اکشن دیگر جدا می کند، داستان عمیق و اجتماعی آن است. در این مجموعه خبری از جنگ ‌های کلیشه ‌ای خیر و شر مطلق نیست بلکه دعوا سر یک سوال بزرگ است: انسان های جهش یافته که با بقیه فرق دارند، چطور باید در دنیایی زندگی کنند که همه از آن ‌ها می ‌ترسند؟

در یک طرف، پروفسور چارلز اگزاویه را داریم او به صلح، امید و همزیستی مسالمت‌ آمیز با انسان‌ ها ایمان دارد و معتقد است با آرامش و گفتگو می ‌توان ثابت کرد که تفاوت ‌ها نباید به خونریزی ختم شود در طرف مقابل، مگنیتو (اریک لنشر) ایستاده است؛ مردی که از وحشت اردوگاه‌ های مرگ نازی ‌ها جان سالم به در برده و به این نتیجه تلخ رسیده که انسان‌ ها هیچ ‌وقت موجودات قوی ‌تر از خود را تحمل نمی کنند. حرف مگنیتو ساده و کوبنده است: یا باید حاکم جهان باشیم، یا نابود می ‌شویم.

این دو نگاه متضاد، در واقع کپی برابر اصل مبارزات واقعی اقلیت ‌ها در تاریخ است شباهتی انکارناپذیر به جنبش حقوق مدنی سیاه ‌پوستان آمریکا و تفکرات دو رهبر بزرگ آن: مارتین لوتر کینگ (با صلح‌طلبی پروفسور ایکس) و مالکوم ایکس (با دفاع قاطع و تندتر مگنیتو).

مردان ایکس داستان کسانی است که به خاطر تفاوت‌ های ظاهری، ژنتیکی یا هویتشان توسط جامعه طرد شده ‌اند، اما تسلیم زنجیرهای نفرت نمی‌ شوند در این فرنچایز با کاراکترهایی روبرو می شویم که با عمیق ‌ترین زخم ‌های روحی، نقص ‌ها و دوراهی‌ های دشوار اخلاقی دست ‌و پنجه نرم می‌ کنند.

اگر به تماشای فیلم هایی با داستان های متفاوت و شخصیت پردازی جذاب علاقه دارید، پیشنهاد می کنیم مقاله معرفی و بررسی فیلم تتریس 2023 را نیز مطالعه کنید.

مردان ایکس جدای از حرف‌ های بزرگ فلسفی ‌اش، روی دوش کاراکترهایی ایستاده که هرکدام یک دنیا رنج، قدرت و قصه پشت سر دارند. شناخت این چهره‌ ها، کلید اصلی ورود به دنیای آن ‌هاست:

• لوگان (ولورین): سرسخت ‌ترین، خشن‌ ترین و محبوب ‌ترین عضو گروه است لوگان با اسکلت فلزی (آدامانتیم)، چنگال ‌های برنده و قدرت ترمیم سریعی که او را عملا نامیرا کرده، قهرمانی زخم‌ خورده و فراری از گذشته است؛ کسی که در میان مردان ایکس بالاخره معنای خانواده را پیدا می کند. حضور هیو جکمن در این نقش طی بیش از دو دهه، لوگان را به یکی از محبوب ‌ترین و ماندگارترین اسطوره ‌های تاریخ سینما تبدیل کرد.
• پروفسور چارلز اگزاویه: قوی‌ ترین ذهن ‌خوان دنیا و مغز متفکر این مجموعه است او با صندلی چرخدار و ذهن عمیقش، هم مدرسه ‌ای برای آموزش جهش ‌یافته ‌ها ساخت و هم قطب ‌نمای اخلاقی آن ‌ها در دنیایی پر از نفرت شد. بازی بی ‌نظیر پاتریک استوارت (و در جوانی جیمز مک ‌آووی) ابهتی تکرارنشدنی به این رهبر خردمند بخشیده است.
• مگنیتو: ارباب بی ‌چون ‌و چرای آهن و مغناطیس؛ ضد قهرمانی که مرز بین خیر و شر را پاک کرده است رنج ‌هایی که اریک در کودکی کشیده، از او انسانی مصمم و بی ‌رحم ساخته که معتقد است برای نجات جهش ‌یافته ‌ها، باید با قدرت ایستاد و تسلیم زور نشد. ایان مک کلن (و مایکل فاسبندر در دوران جوانی) با بازی خیره کننده‌ شان، مگنیتو را از یک شرور معمولی به شخصیتی عمیق، قابل درک و ترحم‌ برانگیز بدل کردند.
• جین گری: قدرتمندترین جهش ‌یافته سطح امگا در گروه است قدرت ‌های ذهنی فوق ‌العاده‌ او وقتی با نیروی کیهانی و خطرناک فونیکس ترکیب می شود، جین را به بمبی ساعتی تبدیل می کند که کنترل کردنش از مهار کل جهان سخت ‌تر است. فامکه جانسن (و بعدها سوفی ترنر) با هنرمندی تمام، تقارن زیبا و ویرانگر میان چهره آرام جین و قدرت مرگبار فونیکس را به تصویر کشیدند.
• راون: جهش‌ یافته ‌ای که می ‌تواند شکل هرکسی را به خودش بگیرد و همیشه بین تاریکی و روشنایی سرگردان است. راون با پوست آبی و چشم ‌های زردرنگش، نماد آدم ‌هایی است که برای حفظ هویت و زنده ماندن، هر بهایی را به جان می خرند. ربکا رومین و جنیفر لارنس با گریم ‌های سنگین و بازی‌ های پرکشش خود، راون را به یکی از پیچیده ‌ترین چهره‌ های این مجموعه تبدیل کردند.
• اسکات سامرز: فرمانده میدانی و منطقی مردان ایکس که از چشمانش پرتوهای نوری قدرتمند شلیک می شود. اسکات قهرمانی کاملا وفادار است که بار سنگین حفظ جان هم ‌تیمی ‌ها را مردانه روی دوش می ‌کشد و جیمز مارسدن با نگاهی مصمم و جدی، تصویر این رهبر وظیفه‌ شناس را روی پرده سینما زنده کرد.

اگر تا امروز سراغ تماشای مردان ایکس نرفته ‌اید، احتمالا با دیدن تعداد زیاد فیلم‌ ها سردرگم می شوید که باید از کدام فیلم شروع کنید. برای دیدن این مجموعه دو راه بسیار ساده پیش روی شماست:

روش اول بر اساس ترتیب سال ساخت و اکران است این روش دقیقا همان مسیری است که تماشاگران قدیمی طی کرده ‌اند. مزیت این روش این است که همراه با سال ‌ها، پیشرفت جلوه ‌های ویژه، تغییر چهره‌ ها و شکل گیری داستان را قدم ‌به ‌قدم لمس می‌کنید:

• مردان ایکس (X-Men – 2000)
• ایکس 2: مردان ایکس متحد می‌شوند (X2: X-Men United – 2003)
• مردان ایکس: آخرین ایستادگی (X-Men: The Last Stand – 2006)
• خاستگاه مردان ایکس: ولورین (X-Men Origins: Wolverine – 2009)
• مردان ایکس: کلاس اول (X-Men: First Class – 2011)
• ولورین (The Wolverine – 2013)
• مردان ایکس: روزهای گذشته آینده (X-Men: Days of Future Past – 2014)
• ددپول (Deadpool – 2016)
• مردان ایکس: آپوکالیپس (X-Men: Apocalypse – 2016)
• لوگان (Logan – 2017)
• ددپول 2 (Deadpool 2 – 2018)
• دارک فونیکس یا ققنوس سیاه (Dark Phoenix – 2019)
• جهش‌یافته‌های جدید (The New Mutants – 2020)
• ددپول و ولورین (Deadpool & Wolverine – 2024)

روش دوم براساس ترتیب ماجراها و قصه فیلم‌ ها است سازندگان فیلم‌ ها در سال 2011 تصمیم گرفتند به گذشته سفر کنند و فیلمی بسازند که نشان دهد پروفسور ایکس و مگنیتو در جوانی چطور با هم دوست شدند و مدرسه جهش ‌یافته‌ ها چطور شکل گرفت بنابراین اگر دلتان می ‌خواهد فیلم‌ ها را بر اساس گذشته تا آینده قصه ببینید، مسیر اینگونه خواهد بود:

• مردان ایکس: کلاس اول (2011):داستان آشنایی و دوران جوانی رهبران گروه مردان ایکس را روایت می کند.
• مردان ایکس: روزهای گذشته آینده (2014):ماجرای سفری به گذشته برای تغییر سرنوشت و نجات آینده جهش یافته ها را به تصویر می کشد.
• خاستگاه مردان ایکس: ولورین (2009):به گذشته ولورین و چگونگی فلزی شدن اسکلت و چنگال های او می پردازد.
• مردان ایکس: آپوکالیپس (2016):نبرد اعضای جوان گروه با یکی از نخستین و قدرتمندترین جهش یافته های زمین را روایت می کند.
• دارک فونیکس (2019):داستان بحران جین گری و تلاش او برای کنترل قدرت های ویرانگرش را به تصویر می کشد.
• مردان ایکس (2000):آغاز ماموریت های گروهی مردان ایکس در دوران بزرگسالی را روایت می کند.
• ایکس 2: مردان ایکس متحد می‌شوند (2003):ماجرای اتحاد دوباره اعضای گروه برای مقابله با تهدیدی بزرگ و نجات جهش یافته ها را دنبال می کند.
• مردان ایکس: آخرین ایستادگی (2006): جنجال بر سر دارویی که قدرت را خنثی می کند.
• ولورین (2013):سفر شخصی ولورین به ژاپن و رویارویی او با گذشته و چالش های جدید را روایت می کند.
• ددپول (2016) و ددپول 2 (2018):ماجراجویی های طنزآمیز، خشن و غیرمنتظره وید ویلسون را در دنیا به تصویر می کشند.
• جهش‌یافته‌های جدید (2020):داستان چند نوجوان با قدرت های غیرعادی را روایت می کند که در یک مرکز درمانی مرموز گرفتار شده اند.
• لوگان (2017): سال ها بعد در آینده؛ جایی که ولورین پیر و فرسوده شده و آخرین ماموریت زندگی اش را می رود.
• ددپول و ولورین (2024):ماجرای ملاقات پرهیجان ددپول و ولورین و ماجراجویی آن ها در دنیای چندجهانی را به تصویر می کشد.

در فیلم روزهای گذشته آینده، لوگان (ولورین) به گذشته سفر می کند تا جلوی یک فاجعه بزرگ را بگیرد. وقتی او موفق می شود، تمام اتفاقات تلخ آینده پاک می شوند و تاریخ از نو نوشته می ‌شود به همین دلیل است که ما در فیلم ‌های بعدی این مجموعه (مثل آپوکالیپس و دارک فونیکس)، با یک دنیای جدید و سرنوشتی متفاوت روبرو می شویم.

با اینکه تمام فیلم ‌های این مجموعه یک‌ دست نیستند و افت ‌و خیزهایی هم داشته‌ اند، اما در میان این همه فیلم، سه اثر برجسته وجود دارد که نه ‌تنها دنیای مردان ایکس را تکان دادند، بلکه استانداردهای کل فیلم ‌های ابرقهرمانی در سینما را هم بالا بردند:

فیلم ایکس 2: مردان ایکس متحد می شوند (X2: X-Men United – 2003)

این فیلم ثابت کرد که گاهی قسمت دوم یک اثر می ‌تواند خیلی بهتر از نسخه اولش باشد. داستان با یک سکانس نفس گیر شروع می ‌شود و در ادامه، مردان ایکس برای نجات جان خودروسازان و بچه ‌های مدرسه، مجبور می‌ شوند با دشمن قدیمی‌ شان یعنی مگنیتو دست به یکی کنند تا جلوی یک ژنرال دشمن جهش ‌یافته‌ ها را بگیرند این فیلم ترکیبی بی ‌نظیر از اکشن جذاب و درام سیاسی بود.

فیلم مردان ایکس: کلاس اول (X-Men: First Class – 2011)

وقتی داشت دیر می ‌شد و مجموعه نیاز به یک خون تازه داشت، این فیلم از راه رسید. کارگردان ما را به دهه 60 میلادی و دوران بحران موشکی کوبا برد تا رفاقت عمیق و روزهای جوانی چارلز اگزاویه و مگنیتو را نشان دهد. بازی ‌های فوق ‌العاده‌ بازیگران نقش جوانی این دو نفر، به ما نشان داد که چطور دو دوست صمیمی به خاطر اختلاف عقیده، به بزرگ‌ ترین دشمنان یکدیگر تبدیل می ‌شوند.

فیلم لوگان (Logan – 2017)

یک شاهکار تمام ‌عیار و نقطه اوج سینمای کمیک ‌بوکی که قواعد بازی را عوض کرد فیلم با رده ‌بندی سنی بزرگسال ساخته شد و فضایی شبیه به فیلم ‌های وسترن تلخ و واقع‌ گرایانه پیدا کرد. جیمز منگولد (کارگردان) داستان پیری، خستگی و روزگار سخت لوگان را روایت کرد؛ فیلمی که آن‌قدر عمیق و خوش ‌ساخت بود که به ‌عنوان نخستین فیلم ابرقهرمانی تاریخ نامزد جایزه اسکار بهترین فیلم ‌نامه اقتباسی شد. لوگان یک وداع باشکوه، احساسی و خونین با هیو جکمن در این نقش بود.

با خریده شدن استودیوی قرن بیستم فاکس توسط کمپانی دیزنی، پرونده‌ 20 ساله‌ فیلم‌ های قبلی مردان ایکس بسته شد اما این اتفاق هرگز پایان کار جهش ‌یافته ‌ها نبود، بلکه شروع یک دوره هیجان ‌انگیزتر برای هواداران شد.

پیش از اینکه فیلم سینمایی جدیدی ساخته شود، مارول با پخش انیمیشن سریالی X-Men ’97 از شبکه دیزنی پلاس، حسابی سر و صدا به پا کرد این سریال که دنباله مستقیم کارتون خاطره ‌انگیز دهه 90 میلادی است، با وفاداری به داستان‌ های اصلی کمیک و موسیقی به ‌یاد ماندنی ‌اش غوغا کرد و حتی توانست امتیاز فوق ‌العاده ۱۰۰٪ را از منتقدان در سایت راتن تومیتوز بگیرد این انیمیشن نشان داد که مخاطبان هنوز هم عاشق داستان ‌های عمیق این گروه هستند.

کوین فایگی (مدیر مارول استودیوز) بعد از سال ‌ها زمینه ‌چینی و نشان دادن نشانه ‌های کوچک در فیلم ‌ها و سریال ‌ها، سرانجام پروژه ساخت فیلم جدید مردان ایکس را به‌طور رسمی آغاز کرد حالا با ورود شخصیت ‌هایی مثل ولورین و ددپول به خط داستانی دنیای مارول و انتخاب فیلم ‌نامه ‌نویس برای نسخه ریبوت، همه منتظرند ببینند تقاطع دنیای انتقام‌جویان (اونجرز) با دنیای جهش ‌یافته ‌ها چه شاهکاری روی پرده سینما خلق خواهد کرد.

در سال ‌های اخیر، سینمای ابرقهرمانی بارها به خاطر داستان ‌های تکراری و فرمول‌ های کلیشه ‌ای زیر ذره‌ بین منتقدان رفته است؛ اما داستان جهش ‌یافته ‌ها هرگز کهنه نمی ‌شود و تاریخ انقضا ندارد. راز ماندگاری فیلم های مردان ایکس در یک حقیقت بسیار ساده و انسانی نهفته است: این مجموعه پیش از آنکه درباره شلیک لیزر از چشم یا مبارزه با ربات ‌های غول ‌پیکر باشد، درباره خود انسان است.

اگر به دنبال تماشای مجموعه ‌ای هستید که سکانس ‌های اکشن و هیجان ‌انگیز را با مفاهیم عمیق جامعه ‌شناختی، درام سیاسی پرکشش و شخصیت ‌پردازی‌ های ماندگار پیوند بزند، فرنچایز مردان ایکس هنوز هم یکی از باارزش ‌ترین، الهام ‌بخش‌ ترین و تماشایی ‌ترین تجربه ‌های تاریخ سینماست؛ دنیایی که به همه ما یادآوری می‌ کند متفاوت بودن نقص نیست، بلکه بخشی از مسیر رشد و تکامل است.

فیلم مردان ایکس چند قسمت دارد؟

مجموعه سینمایی مردان ایکس تا سال 2024 شامل 14 فیلم با احتساب آثار مستقل ولورین، ددپول و جهش یافته های جدید است. اولین فیلم این مجموعه در سال 2000 و جدیدترین اثر آن با نام ددپول و ولورین در سال 2024 اکران شد.

اولین فیلم مردان ایکس کدام است؟

اولین فیلم مجموعه مردان ایکس با نام X-Men در سال 2000 به کارگردانی برایان سینگر منتشر شد این فیلم با حضور شخصیت هایی مانند ولورین، پروفسور ایکس و مگنیتو، آغازگر مجموعه سینمایی مردان ایکس بود.

تفاوت فیلم مردان ایکس با انتقام‌جویان چیست؟

مردان ایکس بیشتر بر زندگی، تبعیض اجتماعی و تلاش برای پذیرش تفاوت ها تمرکز دارد درحالیکه مجموعه انتقام‌جویان بیشتر درباره اتحاد ابرقهرمانان برای مقابله با تهدیدهای بزرگ جهانی است با این حال، هر دو گروه در دنیای کمیک های مارول حضور دارند.