معرفی و بررسی فیلم تتریس سال 2023

فیلم تتریس محصول سال 2023، یکی از متفاوت ترین فیلم هایی است که داستان پشت یکی از معروف ترین بازی های ویدئویی تاریخ را روایت می کند. این فیلم به جای تمرکز صرف روی نحوه ساخت تتریس، سراغ ماجرای پیچیده حق انتشار این بازی می رود؛ ماجرایی که از یک معامله ساده شروع می شود و خیلی زود پای شرکت های بزرگ، قراردادهای جنجالی، اتحاد جماهیر شوروی و حتی KGB را به داستان باز می کند.

در این مقاله قرار است فیلم تتریس 2023 را از جنبه های مختلف بررسی کنیم؛ از داستان و شخصیت ها و بازی بازیگران گرفته تا کارگردانی، فضاسازی، موسیقی و ریتم فیلم پس اگر به بازی های ویدئویی، داستان های واقعی پشت آثار مشهور یا فیلم هایی با فضای جاسوسی و تجاری علاقه دارید، بررسی فیلم تتریس می تواند برایتان جذاب باشد.

فیلم تتریس (Tetris) یک فیلم درام، تریلر و زندگی نامه ای محصول سال 2023 است که داستان واقعی تلاش برای عرضه جهانی بازی تتریس را روایت می کند. کارگردانی این فیلم بر عهده جان اس. بیرد است و تارون اجرتون، نیکیتا یفریمف و توبی جونز از بازیگران اصلی آن هستند.

داستان فیلم در دوران جنگ سرد اتفاق می افتد و ماجرای هنک راجرز را دنبال می کند؛ تاجری که پس از آشنایی با تتریس، برای به دست آوردن حقوق انتشار آن وارد رقابتی پیچیده با شرکت ها، واسطه ها و مقامات شوروی می شود.

• نام فیلم: Tetris
• سال انتشار: 2023
• کارگردان: جان اس. بیرد
• ژانر: درام، تریلر، زندگی نامه ای
• بازیگران: تارون اجرتون، نیکیتا یفریمف، توبی جونز
• مدت زمان: حدود 118 دقیقه

اگر به فیلم های اکشن و علمی تخیلی علاقه دارید و دنبال آثار مشابه برای تماشا هستید، می توانید نگاهی هم به معرفی مجموعه فیلم سینمایی ترمیناتور از بدترین تا بهترین داشته باشید.

یکی از نکات جالب تتریس این است که شخصیت های فیلم فقط برای پیش بردن داستان طراحی نشده اند؛ هرکدام نماینده یک نگاه متفاوت به خود تتریس هستند. برای یکی، این بازی یک فرصت تجاری است، برای دیگری حاصل یک خلاقیت شخصی و برای گروهی دیگر، ابزاری برای رسیدن به قدرت و ثروت است همین تفاوت دیدگاه هاست که یک بازی ساده را به مرکز درگیری میان افراد، شرکت ها و حتی دو نظام سیاسی تبدیل می کند.

هنک راجرز؛ شخصیت اصلی فیلم تتریس

هنک راجرز با بازی تارون اجرتون، مهم ترین شخصیت فیلم و در واقع چشم تماشاگر برای ورود به این دنیای پیچیده است. انتخاب او به عنوان شخصیت محوری تصمیم هوشمندانه ای است؛ چون راجرز برخلاف پجیتنوف، درگیر خلق بازی نبوده و برخلاف شرکت ها و واسطه ها نیز از ابتدا بخشی از شبکه قدرت و مالکیت تتریس محسوب نمی شود. او فردی بیرونی است که ناگهان ارزش چیزی را می بیند که دیگران هنوز نمی توانند به درستی درک کنند.

راجرز در نخستین مواجهه با تتریس، فقط یک بازی سرگرم کننده نمی بیند. او خیلی سریع متوجه می شود که سادگی بازی می تواند بزرگ ترین نقطه قوت آن باشد همین توانایی در تشخیص پتانسیل یک محصول، موتور اصلی رفتار او در ادامه داستان است اما نکته مهم اینجاست که جاه طلبی او صرفا از حرص برای پول ناشی نمی شود. راجرز واقعا به بازی ها علاقه دارد و همین علاقه باعث می شود مرز میان علاقه شخصی و وسواس تجاری برایش کم رنگ شود.

راجرز از یک سو برای آینده خانواده اش تلاش می کند، اما از سوی دیگر آن قدر درگیر معامله تتریس می شود که حضورش در زندگی خانواده را از دست می دهد. فیلم این تضاد را مطرح می کند، اما عمدا یا ناخواسته، آن را به اندازه بخش تجاری داستان عمیق نمی کند. در نتیجه، راجرز در پایان بیشتر به عنوان مردی که معامله را برده دیده می شود تا فردی که واقعا با هزینه های انتخاب هایش روبه رو شده است.

الکسی پجیتنوف؛ خالق بازی تتریس

اگر راجرز نماینده مرحله ای باشد که یک ایده به محصول تبدیل می شود، الکسی پجیتنوف نماینده لحظه ای است که آن ایده هنوز صرفا یک خلاقیت انسانی است پجیتنوف تتریس را برای ثروتمند شدن طراحی نکرد. او یک مهندس و برنامه نویس بود که در اوقات فراغت خود بازی را ساخت و تتریس خیلی سریع در میان مردم شوروی گسترش پیدا کرد این مسئله تضاد مهمی میان او و تقریبا تمام شخصیت های دیگر ایجاد می کند.

برای راجرز، تتریس چیزی است که باید به جهان معرفی شود و از ظرفیت تجاری آن استفاده شود برای واسطه ها، تتریس مجموعه ای از حقوق قابل خرید و فروش است. برای شرکت ها، یک محصول بالقوه پرسود است اما برای پجیتنوف، تتریس در وهله اول یک اثر خلاقانه است.

همین تفاوت باعث می شود پجیتنوف از نظر اخلاقی یکی از مهم ترین شخصیت های فیلم باشد، حتی اگر حضورش نسبت به راجرز محدودتر باشد. او در دنیایی گرفتار شده که ارزش یک ایده را با میزان درآمدی که می تواند ایجاد کند می سنجد، در حالی که خودش اساسا با چنین نگاهی وارد ماجرا نشده است.

رابطه پجیتنوف و راجرز نیز از همین تضاد نیرو می گیرد این دو در نهایت به یکدیگر اعتماد می کنند، اما دلیل نزدیکی شان فقط منافع مشترک نیست. راجرز تنها کسی است که در میان این رقابت دیوانه وار، خود خالق بازی را می بیند نه صرفا کسی که باید امضایش را برای یک قرارداد به دست آورد.

رابرت استاین؛ نقش او در ماجرای حقوق تتریس

رابرت استاین با بازی توبی جونز، شخصیت دیگری است که نقش او بیشتر از آنکه عاطفی باشد، ساختاری است او نشان دهنده فاصله میان خالق یک اثر و کسانی است که تلاش می کنند از آن سود ببرند.استاین با رفت و آمد میان غرب و اتحاد جماهیر شوروی، امکان انتقال حقوق تتریس به دنیای بیرون را پیدا می کند و در این فرآیند وارد شبکه ای از قراردادها و مجوزهای مبهم می شود.

مشکل اصلی این است که هیچ کس دقیقا مطمئن نیست چه کسی چه حقی را در اختیار دارد.استاین در واقع بخشی از همان سیستمی است که در آن اطلاعات، ارتباطات و دسترسی به اندازه خود پول ارزش دارند او نه مانند پجیتنوف خالق است و نه مانند راجرز دنبال تبدیل شدن به چهره اصلی یک معامله؛ او واسطه ای است که از پیچیدگی سیستم سود می برد. استاین کاملا شرور نیست، اما نمی توان او را یک شخصیت قابل اعتماد هم دانست.

رابرت مکسول و کوین؛ رقبای هنک راجرز در فیلم تتریس

در مقابل راجرز و پجیتنوف، رابرت مکسول و پسرش کوین قرار دارند؛ شخصیت هایی که تتریس را تقریبا به طور کامل از زاویه قدرت و سود می بینند مکسول نماینده سرمایه و قدرت رسانه ای است. او به خوبی می داند که مالکیت یک محصول محبوب فقط به معنای فروش خود محصول نیست؛ بلکه می تواند به شبکه ای از قراردادها، مجوزها و درآمدهای جانبی تبدیل شود بنابراین برای او مهم نیست که چه کسی بازی را ساخته است؛ مسئله اصلی این است که چه کسی کنترل حقوق تجاری آن را در اختیار دارد.

کوین مکسول نیز نسخه ای جوان تر و ناامن تر از همین منطق است او جاه طلبی پدرش را دارد، اما اقتدار و اعتماد به نفس او را ندارد همین عقده حقارت، شخصیتش را از یک سرمایه دار صرف به فردی عصبی تر و غیرقابل پیش بینی تر تبدیل می کند.

نکته مهم این است که فیلم این دو نفر را بیشتر به عنوان نیروی مخالف راجرز به کار می گیرد بنابراین انگیزه هایشان قابل فهم است، اما لایه های روان شناختی چندانی پیدا نمی کنند.

اگر بخواهیم مهم ترین ویژگی تتریس را جدا از داستان واقعی آن پیدا کنیم، احتمالا باید به نحوه روایت جان اس. بیرد اشاره کنیم. موضوع فیلم روی کاغذ چندان سینمایی به نظر نمی رسد: تاجری می خواهد حقوق یک بازی ویدئویی را به دست بیاورد و برای این کار باید میان چند شرکت و واسطه مختلف مذاکره کند اگر چنین داستانی با رویکردی خشک و صرفا دیالوگ محور ساخته می شد، خیلی راحت می توانست به فیلمی خسته کننده درباره قراردادهای تجاری تبدیل شود.

یکی از بهترین تصمیم های کارگردانی، تغییر تدریجی لحن فیلم است بخش های ابتدایی بیشتر حال و هوای یک کمدی تجاری پرانرژی را دارند. راجرز در نمایشگاه های بازی رفت و آمد می کند، درباره پتانسیل تتریس هیجان زده می شود و تلاش می کند سرمایه و مجوز لازم را پیدا کند اما هرچه داستان جلوتر می رود، فضا جدی تر می شود.

وقتی راجرز وارد اتحاد جماهیر شوروی می شود، فیلم به تدریج از یک رقابت تجاری به داستانی درباره خطر، نظارت و بقا تبدیل می شود. حضور KGB، فضای امنیتی مسکو و تهدیدهایی که متوجه خانواده راجرز می شود، باعث می شود ارزش یک قرارداد تجاری ناگهان بسیار بیشتر از چیزی به نظر برسد که در ابتدا تصور می کردیم.

این تغییر لحن به فیلم کمک می کند نزدیک به دو ساعت بدون افت شدید ریتم پیش برود البته در بعضی لحظات، فیلم برای حفظ هیجان به اغراق های سینمایی روی می آورد و برخی تعقیب و گریزها بیشتر به یک فیلم جاسوسی سرگرم کننده شباهت دارند.

یکی از عناصر بصری قابل توجه فیلم، استفاده از گرافیک های هشت بیتی و تصاویر الهام گرفته از بازی های ویدئویی است. این عناصر فقط تزئینات تصویری نیستند بلکه تلاش می کنند زبان بصری فیلم را با موضوع آن هماهنگ کنند.بلوک های تتریس در برخی لحظات به شکلی نمادین در تصویر ظاهر می شوند؛ گاهی انگار انعکاسی از ذهن راجرز هستند و گاهی برای انتقال به یک مکان یا مرحله جدید داستان مورد استفاده قرار می گیرند.

فیلم حتی از ساختار مرحله ای بازی های ویدئویی برای تقسیم بندی روایت استفاده می کند و با عنوان هایی مانند Level 1 و Level 2 به مخاطب نشان می دهد که وارد مرحله جدیدی از ماجرا شده است این تکنیک ها به فیلم هویتی متفاوت می دهند و باعث می شوند تتریس صرفا یک فیلم درباره یک بازی نباشد بلکه در فرم و ظاهر هم به دنیای بازی های ویدئویی وفادار بماند.

البته همه این جلوه ها به یک اندازه موفق نیستند برخی از انیمیشن های هشت بیتی طبیعی و خلاقانه به نظر می رسند، در حالی که بعضی دیگر کمی شبیه ترفندهای بصری اضافه شده برای تاکید بیش از حد بر ارتباط فیلم با بازی هستند.

فضاسازی فیلم زمانی جذاب تر می شود که راجرز وارد شوروی می شود فیلم در نیمه نخست انرژی بیشتری دارد و رنگ ها و طراحی بصری آن سرزنده تر است اما با ورود به فضای شوروی، تصویر به سمت محیط هایی سردتر، رسمی تر و دلگیرتر می رود. این تفاوت فقط جنبه زیبایی شناختی ندارد.

در غرب، تتریس یک فرصت است؛ چیزی تازه، هیجان انگیز و بالقوه بسیار سودآور اما در شوروی، همین بازی درون ساختاری قرار گرفته که آزادی اقتصادی و مالکیت خصوصی در آن معنای کاملا متفاوتی دارد بنابراین هرچه راجرز به مرکز ماجرا نزدیک تر می شود، فضای فیلم نیز سنگین تر می شود این تغییر به خصوص در بخش های مربوط به مسکو اهمیت دارد؛ جایی که دیگر نمی توان مسئله را صرفا یک مذاکره تجاری دانست.

موسیقی لورن بالفه نیز نقش مهمی در حفظ انرژی فیلم دارد. موسیقی فیلم از فضای بازی های آرکید قدیمی الهام می گیرد و در بخش هایی از ملودی معروف کوروبینیکی استفاده می کند؛ همان قطعه فولکلور روسی که بسیاری از مخاطبان آن را با نسخه گیم بوی تتریس به یاد می آورند.

این انتخاب موسیقایی کاملا هوشمندانه است کوروبینیکی برای بسیاری از بازیکنان بخشی از هویت تتریس است و حضور آن در فیلم، بدون نیاز به توضیح اضافی، پیوند میان خاطرات بازی و داستان فیلم را برقرار می کند در نتیجه، موسیقی فقط برای ایجاد هیجان استفاده نمی شود؛ بلکه بخشی از حس نوستالژیک فیلم را نیز شکل می دهد.

شاید بزرگ ترین موفقیت کارگردانی تتریس در ریتم آن باشد. فیلم تقریبا همیشه در حال حرکت است. جلسه ای به جلسه دیگر، یک قرارداد به قرارداد دیگر و یک مانع به مانع بعدی متصل می شود این سرعت باعث می شود جزئیات حقوقی و تجاری که روی کاغذ می توانند بسیار پیچیده باشند، در قالب یک ماجرای پرتنش قابل دنبال کردن شوند.

حتی زمانی که داستان وارد بخش های جدی تر می شود، فیلم تلاش می کند انرژی خود را حفظ کند همین موضوع باعث می شود مدت زمان نزدیک به دو ساعت فیلم طولانی احساس نشود با این حال، همین سرعت یک نقطه ضعف هم دارد.

فیلم گاهی آن قدر به دنبال حفظ هیجان است که فرصت کافی برای مکث روی پیامدهای عاطفی اتفاقات یا عمق بخشیدن به شخصیت ها پیدا نمی کند به همین دلیل، تتریس بیشتر فیلمی است که تماشاگر را سرگرم می کند تا اینکه او را به تامل عمیق درباره شخصیت ها و مضمون داستان وادار کند.

شاید بزرگ ترین موفقیت کارگردانی تتریس در ریتم آن باشد فیلم تقریبا همیشه در حال حرکت است. جلسه ای به جلسه دیگر، یک قرارداد به قرارداد دیگر و یک مانع به مانع بعدی متصل می شود این سرعت باعث می شود جزئیات حقوقی و تجاری که روی کاغذ می توانند بسیار پیچیده باشند، در قالب یک ماجرای پرتنش قابل دنبال کردن شوند.

حتی زمانی که داستان وارد بخش های جدی تر می شود، فیلم تلاش می کند انرژی خود را حفظ کند همین موضوع باعث می شود مدت زمان نزدیک به دو ساعت فیلم طولانی احساس نشود.

با این حال، همین سرعت یک نقطه ضعف هم دارد. فیلم گاهی آن قدر به دنبال حفظ هیجان است که فرصت کافی برای مکث روی پیامدهای عاطفی اتفاقات یا عمق بخشیدن به شخصیت ها پیدا نمی کند به همین دلیل، تتریس بیشتر فیلمی است که تماشاگر را سرگرم می کند تا اینکه او را به تامل عمیق درباره شخصیت ها و مضمون داستان وادار کند.

فیلم تتریس بر اساس داستان واقعی ساخته شده است؟

بله. فیلم تتریس بر اساس اتفاقات واقعی مربوط به حقوق و انتشار جهانی بازی تتریس ساخته شده است، هرچند برخی اتفاقات و شخصیت ها برای جذابیت بیشتر سینمایی تغییر یا پررنگ شده اند.

بازی تتریس را چه کسی ساخته است؟

بازی تتریس توسط الکسی پجیتنوف، مهندس و برنامه نویس روس، در اتحاد جماهیر شوروی ساخته شد.

هنک راجرز در فیلم تتریس چه کسی است؟

هنک راجرز یک طراح و تاجر بازی های ویدئویی است که پس از آشنایی با تتریس، تلاش می کند حقوق انتشار این بازی را به دست آورد و آن را به بازارهای مختلف جهان برساند.